Ως ένδειξη ότι η διπλωματική αντεπίθεση που έχει εξαπολύσει η Ελλάδα αρχίζει να φέρνει αποτελέσματα ερμηνεύονται τα σημάδια διάθεσης αποκλιμάκωσης της κρίσης που έχει αρχίσει να εκπέμπει η Άγκυρα τις τελευταίες ώρες.
Εν μέσω της κρίσης που έχει προκαλέσει η πλεύση του Oruc Reis στην ελληνική υφαλοκρηπίδα, και στον απόηχο των αλλεπήλληλων τηλεφωνικών επαφών της Άνγκελα Μέρκελ με τον Ρετζεπ Ταγίπ Ερντογάν και τον Κυριάκο Μητσοτάκη, πληροφορίες αναφέρουν ότι το βράδυ της Παρασκευής βρίσκεται σε εξέλιξη πρωτοβουλία της Γερμανίας με στόχο την αποκλιμάκωση της έντασης στην ανατολική Μεσόγειο.
Σε αυτό το πλαίσιο φαίνεται πως εντάσσεται η δήλωση που έκανε ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος είπε πως μίλησε με την γερμανίδα καγκελάριο η οποία «μου ζήτησε να ρίξουμε τους τόνους. Συμφωνήσαμε να δείξουμε καλή διάθεση. Ελπίζω να συμφώνησε το ίδιο και με τον Μητσοτάκη, με τον οποίο εκείνη μίλησε».
Παράλληλα, ο τούρκος υπουργός εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου, σε συνέντευξη τύπου που έδωσε με τον Ελβετό ΥΠΕΞ έκανε λόγο για πρωτοβουλία διαμεσολάβησης από την Ελβετία, την οποία χαρακτήρισε «ισορροπημένη, αντικειμενική, καλοπροαίρετη διαμεσολάβηση».
Σύμφωνα με πληροφορίες που μετέδωσε ο Σκάι, πρώτο βήμα της επανέναρξης επαφών ανάμεσα στις δύο χώρες αναμένεται να αποτελέσει τηλεφωνική -και όχι διά ζώσης- επικοινωνία ανάμεσα στους συμβούλους του έλληνα πρωθυπουργού και του τούρκου προέδρου μέσα στο επόμενο διάστημα (η Ελένη Σουρανή από την ελληνική πλευρά και ο Ιμπραήμ Καλίν από την τουρκική), με την Αθήνα να θέτει ως βασικές προϋποθέσεις για την επανέναρξη του διαλόγου να μην εξαντλήσει η Τουρκία τον χρόνο της NAVTEX, καθώς επίσης να αποσυρθούν από την περιοχή το Oruc Reis και τα πολεμικά πλοία που το συνοδεύουν.
ΕΕ προς Άγκυρα: Επιστρέψτε στο τραπέζι του διαλόγου
Να προχωρήσει σε άμεση αποκλιμάκωση της έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο και να επιστρέψει στο τραπέζι του διαλόγου κάλεσε την Τουρκία ο Ύπατος Εκπρόσωπος της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική, Ζοζέπ Μπορέλ, μετά την ολοκλήρωση του έκτακτου Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων των «27».
Concluded good and constructive #FAC.
Eastern Med: Full solidarity w/ Greece&Cyprus; calling Turkey for immediate deescalation and reengaging in dialogue.
Belarus: EU doesn’t accept election results. Work begins on sanctioning those responsible for violence & falsification.
— Josep Borrell Fontelles (@JosepBorrellF) August 14, 2020
Το Συμβούλιο εξέφρασε την πλήρη αλληλεγγύη της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Ελλάδα και την Κύπρο έναντι της τουρκικής επιθετικότητας και εξέφρασε την ανησυχία των ευρωπαίων υπουργών Εξωτερικών για την κατάσταση στην περιοχή.
“We will also talk about the tensions in the Eastern Mediterranean between 🇬🇷,🇨🇾&🇹🇷. The provocations must end. What we need is a political solution by means of a direct dialogue between the parties involved.” @HeikoMaas 2/2 pic.twitter.com/yWfmaPUxEn
— GermanForeignOffice (@GermanyDiplo) August 14, 2020
Πέραν όλων των άλλων, ο Νίκος Δένδιας παρουσίασε αποδεικτικά στοιχεία στους ομολόγους του για το σοβαρό επεισόδιο που σημειώθηκε χθες ανάμεσα στην ελληνική φρεγάτα «Λήμνος» και την τουρκική «Kemal Reis» στην περιοχή της ελληνικής υφαλοκρηπίδας όπου πλέει το Oruc Reis.
Πάντως, στη σημερινή τους συνεδρίαση οι «27» απέφυγαν να λάβουν απόφαση περί κυρώσεων κατά της Τουρκίας, θέμα που αναμένεται να συζητηθεί στην πεόμενη συνεδρίασή του στις 28 Αυγούστου.
Σε απευθείας διάλογο επιμένει το Βερολίνο
Η Γερμανία επιμένει στην τήρηση ίσων αποστάσεων μεταξύ των δύο χωρών, επιμένοντας σθεναρά ότι για να αποσβεστεί η κρίση πρέπει Αθήνα και Άγκυρα να έρθουν σε απευθείας διάλογο μεταξύ τους.
«Οι προκλήσεις πρέπει να τερματιστούν. Αυτό που χρειαζόμαστε είναι μια πολιτική λύση, μέσω ενός απευθείας διαλόγου μεταξύ των εμπλεκομένων πλευρών», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας και προεδρεύων του συμβουλίου των υπουργών Εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά το τρέχον εξάμηνο Χάικο Μάας.
Στον ίδιο τόνο ήταν και η τοποθέτηση του κυβερνητικού εκπροσώπου Στέφεν Ζάιμπερτ, ο οποίος επιβεβαίωσε τις επικοινωνίες της Μέρκελ με τον Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
«Μπορώ να επιβεβαιώσω ότι η Καγκελάριος μίλησε χθες τηλεφωνικά με τον Πρωθυπουργό Μητσοτάκη και τον Πρόεδρο Ερντογάν και ότι ασφαλώς μίλησε για την ανησυχητική κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο. Η θέση μας έχει αναφερθεί εδώ επανειλημμένα τις τελευταίες ημέρες και είναι σαφής: αυτές οι εντάσεις προκαλούν ανησυχία. Το σημαντικό είναι η αποκλιμάκωση και το να αποφευχθεί κάθε περαιτέρω όξυνση. Σημαντικό είναι τα δύο κράτη να μπουν σε απευθείας συνομιλία, στην οποία θα συζητήσουν πράγματι μεταξύ τους τα διαφιλονικούμενα θέματά τους του Δικαίου της Θάλασσας. Και αυτή είναι η θέση την οποία η Καγκελάριος – είναι βεβαίως και η θέση ολόκληρης της κυβέρνησης – υποστήριξε σε αυτές τις συνομιλίες», είπε χαρακτηριστικά ο κ. Ζάιμπερτ.
Απαντώντας σε ερωτήσεις σχετικά με το εάν το Βερολίνο εφαρμόζει πολιτική ίσων αποστάσεων, σε αντίθεση με την Γαλλία, η οποία έχει λάβει σαφή θέση υπέρ της Ελλάδας, ο κ. Ζάιμπερτ τόνισε ότι δεν θέλει να εκφράσει περαιτέρω αξιολόγηση για το θέμα και πρόσθεσε: «Η Καγκελάριος μίλησε και με τις δύο πλευρές της – αν θέλετε – διένεξης. Είναι σημαντικό και οι δύο εμπλεκόμενοι να αποφύγουν κάθε περαιτέρω κλιμάκωση και να επιδιώξουν μια λύση των διαφιλονικούμενων θεμάτων σε απευθείας συνομιλίες. Η έκκλησή μας για αυτό απευθύνεται και στους δύο και αυτό υπηρετούν και τέτοια τηλεφωνήματα, όπως τα πραγματοποίησε χθες η Καγκελάριος».
Σε ερώτηση για το αν η αποστολή γαλλικού πολεμικού πλοίου στην περιοχή συμβάλλει στο να αποφευχθεί η περαιτέρω όξυνση, ο γερμανός κυβερνητικός εκπρόσωπος περιορίστηκε να δηλώσει ότι η ομοσπονδιακή κυβέρνηση παρακολουθεί πολύ προσεκτικά τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο και έχει ενημερωθεί σχετικά. «Ισχύει αυτό που είπα, ότι πρέπει να γίνει το παν προκειμένου να αποφευχθεί περαιτέρω κλιμάκωση», τόνισε.
Εντονότερη αμερικανική παρουσία ζήτησε ο Δένδιας
Πιο εμφανή αμερικανική παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο ζήτησε ο Νίκος Δένδιας, από τον αμερικανό ομόλογό του, Μάικ Πομπέο, στον απόηχο των τουρκικών προκλήσεων στην περιοχή. Κατά τη συνάντησή τους, στη Βιέννη, ο έλληνας ΥΠΕΞ παρουσίασε με ντοκουμέντα τον παραλογισμό της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο, ενώ ευχαρίστησε τον Μάικ Πομπέο για την ξεκάθαρη δήλωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ.
Η Τουρκία είναι η μόνη υπαίτια για την κλιμάκωση της έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο και οφείλει να αποχωρήσει άμεσα από την ελληνική υφαλοκρηπίδα, τόνισε στο Συμβούλιο Υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ και στον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο, ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Δένδιας.
Αυτό, κατέστησε σαφές ο κ. Δένδιας, είναι απαρέγκλιτη προϋπόθεση ώστε να μπορέσουμε να έχουμε αποκλιμάκωση της κατάστασης και σημείωσε πως αυτή τη θέση συμμερίζονται όλοι οι συνομιλητές του και επιβεβαιώθηκε από το σημερινό έκτακτο Συμβούλιο υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ.
Αναφερόμενος στη συνάντηση με τον επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας που πραγματοποιήθηκε στη Βιέννη, ο κ. Δένδιας είπε πως του ανέπτυξε την κατάσταση που επικρατεί στην Ανατολική Μεσόγειο και τόνισε: «Η σαφής τοποθέτηση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ δεν επιτρέπει την παραμικρή παρερμηνεία. Είχα την ευκαιρία να τον ευχαριστήσω γι’ αυτή τη σαφή θέση του υπουργείου του και της αμερικανικής πλευράς».
Περαιτέρω επισήμανε: «ως γνωστόν, η Τουρκία κλιμακώνει την παραβατική της συμπεριφορά. Επιδιώκει έτσι την επιβολή τετελεσμένων. Η Τουρκία στρατιωτικοποιεί την κατάσταση. Εκθέτει με τον πιο προφανή τρόπο, την έλλειψη νομικών επιχειρημάτων από την πλευρά της».
Μακρόν: Θα επιβάλουμε την ειρήνη στην Ανατολική Μεσόγειο
Για την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στην Ανατολική Μεσόγειο, τη Λιβύη και τον Λίβανο επικοινώνησε απόψε ο Εμανουέλ Μακρόν με τον Ντόναλντ Τραμπ. Σε ανάρτησή του, μετά την τηλεφωνική επικοινωνία που είχαν, ο πρόεδρος της Γαλλίας έγραψε: «οι απόψεις μας συγκλίνουν. Το ενδιαφέρον μας για την ειρήνη και την ασφάλεια είναι κοινό. Θα το επιβάλουμε».
Je me suis entretenu avec le président américain Donald Trump de la situation en Méditerranée orientale, en Libye et au Liban. Nos vues sont convergentes. Notre intérêt à la paix et à la sécurité y est commun. Nous le ferons respecter.
— Emmanuel Macron (@EmmanuelMacron) August 14, 2020
Γεραπετρίτης: Βαθύτατα εγκλωβισμένη η Άγκυρα
Την άποψη ότι η Άγκυρα θα αναγκαστεί να βρει τρόπο επίλυσης της κατάστασης που η ίδια έχει προκαλέσει στην Ανατολική Μεσόγειο είχε εκφράσει από το πρωί της Παρασκευής ο υπουργός Επικρατείας Γιώργος Γεραπετρίτης.
«Η Τουρκία δεν έχει απολύτως κανένα διπλωματικό έρεισμα.Έχει καταφέρει με την επιθετική της στρατηγική να απολέσει και την παράσταση ισχύος που διαθέτει στην Ανατολική Ευρώπη αλλά ακόμη και εάν υπήρξε κάποια στιγμή ένα ίχνος διπλωματικής αξιοπιστίας έχει απολεσθεί και αυτό», σημείωσε ο κ. Γεραπετρίτης μιλώντας στον Σκάι και εκτίμησε ότι η τουρκική διπλωματία θα αναγκαστεί να αναζητήσει ένα τρόπο διαφυγής από αυτόν τον βαθύτατο εγκλωβισμό στον οποίο έχει περιέλθει.
Καρότο και μαστίγιο από την Άγκυρα
Την ώρα που η Άγκυρα αρχίζει να δείχνει διάθεση αποκλιμάκωση της κρίσης, τηρεί ακόμα την τακτική του καρότου και του μαστίγιου.
Το απόγευμα της Παρασκευής ο Τούρκος υπουργός Άμυνας Χουλουσί Ακάρ προχώρησε σε νέες προκλητικές δηλώσεις, την ώρα που βρισκόταν σε εξέλιξη το έκτακτο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της ΕΕ.
Σύμφωνα με το Anadolu, επανέλαβε το γνωστό αφήγημα περί «ελληνικών προκλήσεων στην Ανατολική Μεσόγειο» και διεμήνυσε πως «είμαστε αποφασισμένοι να προστατεύσουμε τα δικαιώματα και τα συμφέροντά μας στις θάλασσές μας από τώρα και στο εξής θα κάνουμε ό,τι είναι απαραίτητο, και είμαστε σε θέση να το πράξουμε. Οποιαδήποτε παρέμβαση στα πλοία μας δεν θα παραμείνει αναπάντητη», είπε.
Στο γαϊτανάκι των προκλητικών δηλώσεων είχε φροντίσει να μπει προηγουμένως ο ίδιος ο Ερντογάν δηλώνοντας ότι «δεν θα αφήσουμε χωρίς απάντηση την παραμικρή επίθεση σε πολιτικά πλοία μας. Δημιουργήθηκε μια τέτοια κατάσταση και το ‘Kemal Reic’ έδωσε απάντηση. Αν συνεχίσουν, θα λάβουν ακόμη πιο ισχυρή απάντηση».
Την ίδια στιγμή που ισχυρίζεται ότι επιθυμεί διάλογο για αποκλιμάκωση και διευθέτηση της έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο.
Όργιο τουρκικής προπαγάνδας
Παράλληλα, ο τουρκικός μηχανισμός επιδίδεται αδιάκοπα σε όργιο προπαγάνδας. Μετά τη δήλωση του Ενρτογάν έξω από την Αγία Σοφία ότι «η τουρκική φρεγάτα TCG Kemalreis απέτρεψε μια μικρή αψιμαχία, καθώς το ελληνικό ναυτικό προσπάθησε να παρενοχλήσει το Oruc Reis», τη σκυτάλη πήρε ο φιλοκυβερνητικός τουρκικός Τύπος παρερμηνεύοντας ακόπιμα άρθρο του πρώην πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα στην Εφημερίδα των Συντακτών.
Συγκεκριμένα, η YENI SAFAK απομόνωσε από την τοποθέτησή του κ. Τσίπρα για την συμφωνία Ελλάδας – Αιγύπτου για την ΑΟΖ τις ενστάσεις και τους φόβους που εκφράζει κυρίως για το πώς μπορεί η Τουρκία να «εκμεταλλευτεί» τα ανοιχτά σημεία της τμηματικής συμφωνίας, αφού αφορά μόνο μερική οριοθέτηση της ΑΟΖ, με την Αίγυπτο.