Στις διαμεσολαβητικές επαφές του Γερμανού υπουργού Εξωτερικών Χάικο Μάας σε Αθήνα και Άγκυρα για την ελληνοτουρκική διένεξη αναφέρεται εκτενής ανταπόκριση στο Spiegel, την οποία υπογράφει ο Κρίστοφ Σουλτ, ο οποίος ακολούθησε το διπλωματικό ταξίδι του κ.Μάας στις δύο χώρες.
Όπως παρατηρεί ο Γερμανός ανταποκριτής «στη διαμάχη για τα αποθέματα φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο, ο κίνδυνος στρατιωτικής σύγκρουσης μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας αυξάνεται. Ο υπουργός Εξωτερικών Μάας προσπαθεί να μεσολαβήσει – με περιορισμένη επιτυχία».
Πιο συγκεκριμένα το ρεπορτάζ αφού αναφέρεται πρώτα στο τεστ κορονοϊού στο οποίο υποβλήθηκε ο Χάικο Μάας πριν από την αναχώρησή του από το αεροδρόμιο Τέγκελ του Βερολίνου αλλά και στα δύσκολα διπλωματικά μέτωπα που έχουν ανοίξει την περίοδο της πανδημίας, από την Ουκρανία ως τη Λιβύη, εστιάζει στη νέα δύσκολη διαμεσολαβητική αποστολή του Γερμανού υπουργού για την διαμάχη Ελλάδας-Τουρκίας.
«Η κατάσταση κλιμακώνεται μεταξύ των νατοϊκών εταίρων Ελλάδας και Τουρκίας. Το διακύβευμα είναι τα αποθέματα φυσικού αερίου της Ανατολικής Μεσογείου. Η Αθήνα ισχυρίζεται ότι τα ύδατα γύρω από τα νησιά του Αιγαίου αποτελούν ΑΟΖ, η κυβέρνηση της Άγκυρας αρνείται αυτό το δικαίωμα και επιμένει ότι τα ύδατα αυτά εμπίπτουν στην τουρκική υφαλοκρηπίδα.»
» Από νομική άποψη, περισσότερα επιχειρήματα συγκλίνουν υπέρ της ελληνικής θέσης, αλλά και τα τουρκικά επιχειρήματα δεν μπορούν να θεωρηθούν απλώς αβάσιμα. Θα μπορούσε να βοηθήσει μια διαιτητική απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου Δικαίου της Θάλασσας στο Αμβούργο, αλλά καμία πλευρά δεν είναι έτοιμη επί του παρόντος να αποδεχθεί κάτι τέτοιο», παρατηρεί το Spiegel.
«Δυσαρεστημένος ο Μάας από κάθε πρόταση του Δένδια»
Στη συνέχεια η ανταπόκριση σημειώνει ότι αντί για μια συναινετική υποβολή της διαφοράς σε διεθνή διαιτησία «η μια πρόκληση ακολουθεί την άλλη. Η Ελλάδα αντέδρασε στις τουρκικές δοκιμαστικές γεωτρήσεις με στρατιωτικούς ελιγμούς και η Άγκυρα αμέσως μετά απέστειλε πολεμικά πλοία. Ο κίνδυνος στρατιωτικής κλιμάκωσης αυξάνεται και υπάρχει σιγή ασυρμάτου μεταξύ των δύο εταίρων στο ΝΑΤΟ.»
» »Το παράθυρο διαλόγου μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας πρέπει τώρα να ανοίξει και όχι να κλείσει» δήλωσε ο Μάας πριν την αναχώρησή του (…) Η κατάσταση μοιάζει με την πανδημία του κορονοϊού: το πρόβλημα δεν μπορεί να εξαλειφθεί προς το παρόν αλλά η στρατηγική είναι η εξής: αποσόβηση της κρίσης, επιμονή στη συμμόρφωση στους κανόνες και προειδοποίηση προς όλες τις πλευρές για αποφυγή απερίσκεπτων ενεργειών. Πώς μπορεί όμως μια κρίση να αποσοβηθεί όταν κάποιος μιλά όπως ο Έλληνας υπουργούν Εξωτερικών;» διερωτάται το Spiegel.
Στη συνέχεια παραθέτει δηλώσεις του Νίκου Δένδια, ο οποίος ανέφερε, μεταξύ άλλων ότι «η Ελλάδα θα υπερασπιστεί στο όνομα του δικαίου την κυριαρχία της και τα ευρωπαϊκά σύνορα», ότι η Τουρκία «συνεχίζει να κλιμακώνει απερίσκεπτα την κατάσταση και να συμπεριφέρεται παράνομα» και ότι με τη δημιουργία τετελεσμένων γεγονότων, στόχος της είναι ο έλεγχος της Ανατολικής Μεσογείου, κάτι που «αποσταθεροποιεί ολόκληρη την περιοχή».
Το Spiegel σημειώνει κατόπιν ότι «με κάθε πρόταση του Έλληνα υπουργού, ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών φαίνεται όλο και πιο δυσαρεστημένος.
«H τρέχουσα κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο είναι ένα παιχνίδι με τη φωτιά», δήλωσε ο Μάας και διαβεβαίωσε τον οικοδεσπότη ότι η Γερμανία και η ΕΕ είναι σταθερά στο πλευρό της Ελλάδας. Ωστόσο είναι εξίσου σημαντικό να διαφανούν «σημάδια αποκλιμάκωσης και προθυμία διαλόγου».
Βέβαια οΔένδιας νωρίτερα είχε δηλώσει: «Πολλοί μας λένε ότι πρέπει να συμφωνήσουμε σε διάλογο. Είμαστε έτοιμοι για διάλογο, αλλά δεν μπορούμε να τον πραγματοποιήσουμε όταν απειλούμαστε.»
Το μήνυμα Μητσοτάκη προς Μάας κατά το Spiegel
Σύμφωνα με τον ανταποκριτή του Spiegel πάντως, «στις επαφές με τον Κυριάκο Μητσοτάκη ο Γερμανός υπΕξ έλαβε το μήνυμα ότι η Αθήνα δεν πιέζει ώστε να επιβληθούν αμέσως κυρώσεις στην Τουρκία.»
» Ο ύπατος εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής Ζοζέπ Μπορέλ έχει ήδη κληθεί από τα κράτη-μέλη να καταρτίσει κατάλογο πιθανών κυρώσεων. Στην ελληνική πλευρά θα αρκούσε καταρχάς, όπως προέκυψε από τις συνομιλίες, εάν η Τουρκία σταματούσε τις δοκιμαστικές γεωτρήσεις».
Το θέμα της Τουρκίας, αναμένεται άλλωστε να βρεθεί και ημερήσια διάταξη της άτυπης Συνόδου των υπ. Εξωτερικών της ΕΕ την Παρασκευή στο Βερολίνο.
Όπως παρατηρεί το Spiegel όμως «ακόμη κι αν δεν άρεσε στον Μάας η οξεία ρητορική της ελληνικής πλευράς, και ο ίδιος θεωρεί ότι είναι σειρά της Άγκυρας να ενεργήσει».
Όπως δήλωσε άλλωστε και ο ίδιος: «Εάν η Τουρκία το εννοεί σοβαρά (σσ: ότι επιθυμεί τον διάλογο), τότε μπορεί να το αποδείξει τώρα και να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις γι’ αυτό».
Tέλος, το δημοσίευμα κλείνει με αναφορές στην κοινή συνέντευξη Τύπου του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου με τον Χάικο Μάας, παρατηρώντας ότι ο Τσαβούσογλου έδωσε την εντύπωση «ότι προς το παρόν δεν είναι σε θέση να συνδέσει τις εντάσεις στην Ανατολική Μεσόγειο με τα πολλά άλλα προβλήματα της χώρας του με την ΕΕ και κατηγόρησε τους Έλληνες για την κλιμάκωση στην περιοχή», κάνοντας λόγο για μια «μαξιμαλιστική προσέγγιση της Αθήνας» και για τις «κακομαθημένες» από την ΕΕ Ελλάδα και Κύπρο.
Το Spiegel αναφέρει κλείνοντας για την συνάντηση Μάας – Τσαβούσογλου: «Στο ερώτημα αν η Τουρκία είναι πρόθυμη να αποσύρει το ερευνητικό σκάφος Ορούτς Ρέις ως κίνηση καλής θελήσεως, ο Τσαβούσογλου δηλώνει ότι πρώτα η Ελλάδα πρέπει να σταματήσει όλες τις δραστηριότητές της» – έχοντας κάνει ο ίδιος προηγουμένως αναφορά και στην «ξαφνική» συμφωνία Ελλάδας – Αιγύπτου.
Έχοντας πει αυτά ο Τούρκος υπΕξ «ευχαρίστησε τον «αγαπητό Χάικο» για την επίσκεψη», σημειώνει τέλος το Spiegel.
Eπιμέλεια: Δήμητρα Κυρανούδη